Pojmovi na r

RUSSELL-SILVEROV SINDROM

RUSSELL-SILVEROV SINDROM (engl. Russell-Silver syndrome), kongenitalan sindrom koga karakterišu: insuficijentno prenatalno razviće, nezrelost osealnog razvića u ranoj fazi detinjstva i dečaštva, kasno zatvaranje prednjih fontanela, malo trouglasto lice sa spuštenim…

Opširnije

RUSSELLOVA TELAŠCA

RUSSELLOVA TELAŠCA (engl. Russell bodies), mukoproteinske inkluzije u plazma ćelijama koje sadrže gamaglobuline, a koji nastaju kondenzacijom ćelijskih sekreta. Nalaze se u karcinomima i zapaljenskim infiltratima.

Opširnije

RUPTURA

RUPTURA (engl. rupture), prskanje organa i tkiva pod dejstvom tupe sile koja deluje bilo spolja (trauma), bilo iznutra (patološki proces, rastezanje i pritisak) ili kombinovano. Tako se javlja npr.: ruptura…

Opširnije

RUMPEL-LEEDEOV ZNAK

RUMPEL-LEEDEOV ZNAK (engl. Rumpel-Leede’s phenomenon ), pravilnije „Rumpel- -Leedeov fenomen”, čitaj Rumpel- Ledeov fenomen; opisali su kod obolelih od šarlaha nemački lekari T. Rumpel i C.S. Leede 1911. god. kao…

Opširnije

RUDIGEROV SINDROM

RUDIGEROV SINDROM (engl. Rudiger syndrome), hereditaran sindrom, koji se verovatno prenosi autosomno recesivnim načinom. Karakterišu ga: mentalna retardacija, zgrče-nost šaka sa debelim palmarnim naborima majmunskog oblika, smanjeni prsti i nokti,…

Opširnije

RUBINSTEIN-TAYBIEV SINDROM

RUBINSTEIN-TAYBIEV SINDROM (engl. Rubinstein-Taybi syndrome ), kongenitalan sindrom koga karakterišu: kratke široke terminalne falange palca i dugog prsta, kratak trup, skeletna maturacija zaostaje, deformiteti lica su u vidu gotskog nepca,…

Opširnije

RUBELLA VIRUS

RUBELLA VIRUS (engl. rubella virus), rod RNK virusa porodice toga virusa, sa kojima je sličan morfološki, ali se razlikuje po biološkim osobinama i odsustvu antigenskih sličnosti. Kod čoveka izaziva blagu…

Opširnije

RUBEFACIJENS

RUBEFACIJENS (engl. rubefacient), supstance koje posle nanošenja na kožu pro-uzrokuju crvenilo i toplotu. Koriste se u tera-piji bolova mišićnog porekla.

Opširnije

Rp

Rp . (lat. recipe), deo recepta koji se zove Invocatio (Praepositio). Rp. je skraćenica od latinskog glagola recipere – uzeti, odnosno od njegovog imperativa recipe – uzmi. To je, u…

Opširnije

ROZETA

ROZETA (engl. rosette), kružno-radijalna tvorevina koja se javlja kod nekih tumora, a postoje i rozete koje nastaju pri nekim imunološkim dijagnostičkim testovima.

Opširnije

ROZACEA

ROZACEA (engl. rosacea), sin. acne rosacea; hronična bolest kože, najčešće centralnih delova lica, nepoznatog uzroka koja se manifestuje u vidu crvenila, proširenja kapilara, papula i pustula.

Opširnije

ROTTER-ERBOV SINDROM

ROTTER-ERBOV SINDROM (engl. Rotter-Erb syndrome), sindrom koga karakterišu: deformiteti kostiju, zglobova i tetiva, patuljast rast, brahikefalija, multiple epifizealne lezije, gubitak zglobova, multiple dislokacije, pterigiumom koli. Prisutni su i deformiteti prš-ljenova,…

Opširnije

ROTOR SINDROM

ROTOR SINDROM (engl. Rotor syndrome), familijarna pojava blage fluktuirajuće žutice koja je praćena abdominalnim bolom i povišenim konjugovanim bilirubinom (2-20 mg/100 ml).

Opširnije

ROTHMUND-THOMSONOV SINDROM

ROTHMUND-THOMSONOV SINDROM (engl. Rothmund-Thomson syndrome), hereditaran sindrom koji se autosomno recesivno nasleđuje. Karakterišu ga: obostrana katarakta, poikiloderma, pigmentacioni poremećaji, hipogonadizam, kasnija hiper ili hipopigmentacija, proporcionalni patuljast rast, sedlast nos, alopecija,…

Opširnije

ROTA VIRUSI

ROTA VIRUSI (engl. rotaviruses), rod RNK virusa porodice reovirida koji je dobio ime prema latinskoj reči rota – točak. Najznačajniji su uzročnici akutnih gastroenteritisa kod novorođenčadi i male dece. Rasprostranjeni…

Opširnije

ROSTRALIS

ROSTRALIS (engl. rostral, lat. rostralis ), struktura koja se u odnosu na iste ili slične nalazi bliže prednjem kraju (delu) tkivne strukture, organa, dela tela ili tela. Pojam rostralis je…

Opširnije

ROSE-WAALER TEST

ROSE-WAALER TEST (engl. Rose-Waaler test ), laboratorijski test koji se koristi u svakodnevnom radu za dokazivanje reumatoidnog faktora, klase IgM. Zasniva se na aglutinaciji koja nastaje između reumato-idnog faktora (iz…

Opširnije

ROSEOLA INFANTUM

ROSEOLA INFANTUM (lat. egzantema su-bitum), akutno oboljenje odojčadi i male dece izazvano Herpes simplex virusom tip 6. Karakteriše ga visoka temperatura (i do 40oC) koja počinje naglo, održava se obično…

Opširnije

RORSCHACHOV TEST

RORSCHACHOV TEST (engl. Rorschach’s test ), jedan od najšire korišćenih i najpoznatijih projektivnih testova, nazvan po imenu švaj-carskog psihijatra. Sastoji se od serije slika sačinjenih od mrlja mastila i boja.…

Opširnije

ROKURONIJUM

ROKURONIJUM (engl. rocuronium), nedepolarizujući miorelaksans sa brzim dejstvom koje počinje posle 1 – 2 min., a traje 30- 40 min. Ne smanjuje minutni volumen srca. Preparat: Esmeron.

Opširnije

ROKSITROMICIN

ROKSITROMICIN (engl. roxithromycin), makrolidni antibiotik, po svemu sličan eritromicinu, ali ima povoljniju farmakokinetiku, a daje se samo dva puta dnevno. Preparati: Ro-ximisan, Runac.

Opširnije

RODOPSIN

RODOPSIN (engl. rhodopsin), fotopigment koji upija (apsorbuje) svetlost koja se odbija od predmeta koji posmatramo, ili koju zrači (emituje) predmet koji posmatramo. Kada rodopsin apsorbuje svetlost, nastaje njegovo postepeno i…

Opširnije

RODENTICIDI

RODENTICIDI (engl. rodenticides), hemijska jedinjenja njena uništavanju mišolikih glodara. Pripadaju grupi pesticida (biocida).

Opširnije

ROBINOWOV SINDROM

ROBINOWOV SINDROM (engl. Robinow syndrome), kombinacija neobičnog oblika lica, skraćenih podlaktica i hipoplastičnih genitalija. Karakterišu ga: hipoplazija srednjeg dela lica, isturenost čela, okularni hiper-telorizam, kratak nos sa ravnim grebenom, trouglasta…

Opširnije

ROBERTSOV SINDROM

ROBERTSOV SINDROM (engl. Robert’s syndrome ), hereditaran sindrom koji se na-sleđuje autosomno recesivno. Karakterišu ga: razvojna i mentalna retardacija, rascep usne i/ili nepca, isturena maksilarna mikrognatija, hipertelorizam, kapilarni hemangiom sredine…

Opširnije

RNK VIRUSI

RNK VIRUSI (engl. RNA viruses), grupa od 12 porodica virusa sa RNK genomom. U prirodi su brojniji i rasprostranjeniji od DNK virusa. Osim razlike u tipu nukleinske kiseline, od DNK…

Opširnije

RNK POLIMERAZA

RNK POLIMERAZA (engl. RNA poly-merase), enzim koji katalizuje prepisivanje RNK molekula (transkripciju) sa lanca DNK molekula koji predstavlja model za sintezu. Kod prokariota postoje dva tipa RNK poli-meraza: jedna prepisuje…

Opširnije

RIZUS SARDONIKUS

RIZUS SARDONIKUS (engl. sardonic risus, cinic risus), bolan ili ciničan osmeh, karakterističan klinički znak bolesti kod tetanusa (v. tetanus). Stalni grč mišića žvakača dovodi do bolne stegnutosti vilica (trizmus) i…

Opširnije

RIZOTOMIJA

RIZOTOMIJA (engl. rhizotomy), hirurško pre-secanje nervnih puteva za bol u zadnjim senzitivnim korenovima kičmene moždine, u nivou bolnog segmenta. Primenjuje se kod teških bolnih stanja uzrokovanih malignim obolje-njima; hemijska r.…

Opširnije

RITODRIN

RITODRIN (engl. ritodrine), selektivni agonist adrenergičkih beta2 -receptora koji se koristi kao tokolitik kod nekomplikovanog prevremenog porođaja. Koristi se oralno, intramuskularno ili intravenski. Neželjeni efekti: bol u grudima, edem pluća,…

Opširnije

RITMIČNOST

RITMIČNOST (engl. rhythmicity), 1. osobina ritmične periodičnosti ili ponavljanja; 2. oso-bina ritmičke kontraktilnosti.

Opširnije

RITMIČAN

RITMIČAN (engl. rhythmical), regularnost aktivnosti, npr. regularnost aktivnosti predvodnika rada srca (sinusnog čvora).

Opširnije

RITCHIE INDEKS

=““ =“ “ „0“ =“0″} RITCHIE INDEKS , služi za procenu aktivnosti artritisa. Meri selektovane zglobove ili grupe zglobova prema četvorostepenoj skali bolne palpatorne osetljivosti.

Opširnije

RISPERIDON

RISPERIDON (engl. risperidone), atipični ne-uroleptik koji istovremeno blokira i dopa-minske D2 i serotoninske 5-HT2A/2C receptore. Koristi se u terapiji shizofrenije. Preparat: Rispolept.

Opširnije

RINO VIRUSI

RINO VIRUSI (engl. rhinoviruses), najbrojniji rod RNK virusa porodice pikorna virusa (grč. ris, rinos – nos). Kod čoveka su najčešći uzro-čnici blagih infekcija gornjih respiratornih puteva – prehlada (engl. common…

Opširnije

RINOSKOP

RINOSKOP (engl. rhinoscope), instrument u obliku otvarača ili spekuluma. Stavlja se u početni deo nosa (vestibulum), koji omo-gućava vizuelni pregled najvećeg dela nosne šupljine.

Opširnije

RINOREJA

=““ =“ “ „0“ =“0″} RINOREJA (engl. rhinorrhea), sekrecija iz nosa, može biti bistra, gnojava, sukrvičava. Znak je zapaljenja nosa, paranazalnih sinusa i ždrela. Bistar sekret iz nosa posle povrede…

Opširnije

RINOLOGIJA

RINOLOGIJA (engl. rhinology), deo otorinolaringologije koji se bavi dijagnostikom, te-rapijom i prevencijom oboljenja nosa.

Opširnije

RINOLIT

RINOLIT (engl. rhinolith), krečni konkrement koji se razvija sporo oko nekog neprepoznatog stranog tela u nosnim šupljinama. Ma-nifestuje se jednostranom rinoinfekcijom.

Opširnije

RINOLALIJA

RINOLALIJA (engl. rhinogenic), oštećenje artikulacije, odnosno boje glasa zbog neadekvatne funkcije nosnog rezonatora. Otvorena rinolalija nastaje zbog nemogućnosti stvara-nja kompresione šupljine kod inkompetencije mekog nepca. Uzrok je rascep nepca, paraliza…

Opširnije