PERITONITIS
(engl. peritonitis), zapaljenje trbušne duplje usled hemijskog (želudačni sok, žuč, pankreasni sok),
bakterijskog ili mešovitog dejstva. Osnovni znaci peritonitisa daju sliku akutnog abdomena sa bolom
u trbuhu, povraćanjem, peritonealnom osetljivošću, zastojem peristaltike, ubrzanim srčanim radom i
opštim propadanjem. Ukoliko se ne leči, bo-le-snik dolazi u stanje sepse i kaheksije, suvih usta i
jezika, široko otvorenih i upalih očiju, žućkastog lica i ušiljenog nosa (tzv. „hipokra-tsko lice“), i
umire u roku od 3 do 5 dana od početka bolesti. Pojava peritonitisa posle ope-racije (postoperativni
peritonitis) je više vekova onemogućavala razvoj hirurgije, jer se skoro svaka abdominalna operacija
ili povreda završavala smrtonosno. To je trajalo sve do poptunog usvajanja principa asepse,
početkom dvadesetog veka. Peritonitisi se dele na: primarne (pneumokokni, streptokokni i gonokokni),
koji nastaju širenjem klica putem krvi, a javljaju se kod dece; sekundarne , koji nastaju
prskanjem (perforacijom) šupljih organa ili prenošenjem zapaljenja na okolinu; postope-rativne , koji
nastaju kao posledica operativnih zahvata i njihovih komplikacija; tercijarne , koji nastaju naknadnom
infekcijom kod bole-snika sa ascitom, kod bolesnika na peritoneo-dijalizi, na citoterapiji i
imunosupresivnoj terapiji zbog malignih i sistemskih oboljenja, kada je imunitet oslabljen. Početna
terapija peritonitisa se sastoji u primeni rehidracije intravenskim putem i rasterećenju digestivnog
trakta nazogastričnom sondom. Antibiotici i hirurški zahvat su ključni i podjednako zna-čajni delovi
lečenja. U načelu, hirurški zahvat podrazumeva otklanjanje izvora infekcije šavom ili uklanjanjem
obolelog organa, čiš-ćenje i ispiranje trbušne duplje i drenažu intraperitonealnog patološkog
sadržaja. Prognoza zavisi od pravovremenosti operacije, vrste peritonitisa i pratećih oboljenja. Najopasniji
su peritonitisi usled perforacije debelog creva (sterkoralni), udruženi sa gangrenom creva,
bilijarni (žučni) i postoperativni peritonitisi. Opšta smrtnost kod peritonitisa je različita i kreće se u
opsegu od 3 do preko 70%.
Zaprati nas
