VERTEBRA
(engl. vertebra, back bone, lat. vertebra), pršljen. Kost nepravilnog oblika koja zajedno sa
međupršljenskim kolutovima učestvuje u izgradnji kičmenog stuba. Pršljen ima: telo, luk, otvor i
nastavke. Telo pršljena je prednji, najveći i valjkasto oblikovani deo. Luk pršljena je parni, desni i
levi, deo koji se sastoji od prednjeg dela ili korena, i zadnjeg dela ili pločice. Koren luka polazi sa
zadnje- -spoljašnjeg dela pršljenskog tela i idući una-zad prelazi u pločicu. Pločice lukova se spajaju
međusobno ograničavajući pršljenski otvor pozadi. Pršljenski otvor je središnji otvor ograničen
napred telom, a bočno i pozadi lukovima pršljena. Pršljen se sastoji i od nastavaka, jednog neparnog
– trnastog, i tri parna nastavka: gornjeg i donjeg zglobnog, i poprečnog nastavka. Pršljenova ukupno
ima 33 – 34, a u odnosu na deo tela kome pripadaju pršljenovi se dele na vratne, grudne, slabinske,
krsne i trtične. V. cervikalis ( engl. cervical v., lat. v. cervicalis ), vratni pršljen. Vratnih pršljenova
ima 7. Osobenosti vratnih pršljenova su: najmanje pršljensko telo, najveći pršljenski otvor, kratak
trnasti nastavak i postojanje otvora na poprečnom nastavku. Kroz otvore na poprečnim nastavcima
prvih šest vratnih pršljenova prolazi kičmena arterija, dok kroz otvor na sedmom prolazi kičmena
vena. Vratni pršljenovi se međusobno značajno razlikuju, što se posebno odnosi na prvi (v. atlas),
drugi (v. aksis) i sedmi vratni pršljen (v. vertebra prominens); v. lumbalis ( engl. lumbar v., lat. v.
lumbalis), slabinski pršljen. Slabinskih pršljenova ima 5. Karakterišu ih veliko pršljensko telo,
trouglasti pršljenski otvor, masivni pršljenski nastavci i posebno građeni poprečni nastavak koji ima
dva dela, prednji, rebarni nastavak, i zadnji, pomoćni nastavak; v. prominens (engl. prominent v., lat.
v. prominens ), sedmi vratni pršljen osoben po dugačkom i masivnom trnastom nastavku koji se
završava kvrgom pa lako može da se napipa pod kožom zadnjeg predela vrata; v. sakralis (engl.
sacral v., lat. v. sacralis), krsni pršljen. Krsnih pršljenova ima 5, ali oni su međusobno srasli gradeći
kompaktnu kost – krsnu kost; v. toracika (engl. thoracic v., lat. v. thoracica), grudni ili leđni pršljen.
Grudnih pršljenova ima 12, i oni su posebno prilagođeni spoju sa rebrima. Njihova glavna osobenost
je upravo postojanje zglobnih rebarnih jamica za spoj sa zadnjim okrajcima rebara. Postoje tri para
rebarnih jamica, desnih i levih, od kojih se dva para nalaze u zadnje-spoljašnjem delu pršljenskog
tela, a treći par se nalazi na vrhovima prečnih nastavaka. Rebarne jamice na telu spajaju se sa glavom
rebra, a rebarne jamice na pop-rečnom nastavku sa kvržicom rebra
Zaprati nas
