ŠILJAK I SPORI TALAS

ŠILJAK I SPORI TALAS (engl. spike and slow wave), u elektroencefalografiji, obrazac koji se sastoji od šiljka koji prati spori talas.

Opširnije

ŠILJAK (engl. spike), u elektroencefalografiji, prolazan talas koji se po obliku jasno razlikuje od osnovne elektrografske aktivnosti, ima istaknut vrh pri standardnoj brzini kretanja hartije i traje 20 do 70…

Opširnije

ŠAV

ŠAV (engl. suture, stitch), 1. spajanje prekinutog tkiva ili spajanje dva različita tkiva ili organa šivenjem pomoću hirurškog konca. Šavovi se dele prema načinu izvođenja (pro-dužni, pojedinačni, skriveniintrakutani, sa izvrtanjem…

Opširnije

ŠVANOM

ŠVANOM (engl. schwannoma), 1. neurofibroma, fibroneuroma, umereno čvrsta, benigna neinkapsulirana neoplazma nastala proliferacijom Schwannovih ćelija; 2. neurilemoma, neurinoma, benigna inkapsulirana neoplazma u kojoj je osnovna komponenta strukturalno identična švanovim ćelijama.…

Opširnije

ŠUM TRENJA,PLEURALNI TAREŽ

ŠUM TRENJA,PLEURALNI TAREŽ. (engl. pleuritic rub), u pleuralnom prostoru normalno postoji mala količina tečnosti koja odvaja dva lista plućne maramice što im omogućava slobodno pokretanje u toku disanja. Nasuprot tome,…

Opširnije

ŠUMEĆE TABLETE

ŠUMEĆE TABLETE (engl. effervescent tablets, lat. effervettae), poseban oblik tableta koje se pre upotrebe otapaju u vodi uz penu-šanje i uzimaju se u obliku napitka. Penuša-nje omogućava natrijum bikarbonat i…

Opširnije

ŠUGARAC

ŠUGARAC (engl. acarus scabiei), humani parazit koji ulazi u površni sloj kože, stvara hodnike u koje ulaže jajašca.

Opširnije

ŠUGA

ŠUGA (engl. scabies), bolest kože prouzrokovana životinjskim parazitom Ascarus Scabiei ili Sarcoptes Scabiei, pri ulazu u najpovršniji sloj epiderma. Javlja se sporadično ili u epidemijama, vezano za nizak standard i…

Opširnije

ŠTUCANJE

ŠTUCANJE (engl. hiccup, lat. singultus), nekontrolisane, ritmičke kontrakcije prečage, zbog nadražaja freničnog nerva, koje su praćene prestankom disanja. Pri štucanju se čuje karakterističan zvuk. Štucanje najčešće nema veliki značaj mada…

Opširnije

ŠPRIC

ŠPRIC (engl. syringe), instrument koji se koristi za davanje injekcija ili za aspiraciju telesnih tečnosti. Sastoji se od šuplje cevi, klipa i šuplje metalne igle. Ranije su se koristili stakleni…

Opširnije

ŠOK SOBA

ŠOK SOBA (engl. intensive care unit), stari, pogrešan naziv, trebalo bi antišok soba, zove se i soba za intenzivnu negu; soba ili jedinica za intenzivan nadzor, praćenje i lečenje teško…

Opširnije

ŠISTOZOMIJAZA

ŠISTOZOMIJAZA (engl. schistosomiasis), tropska bolest koja se prenosi putem krvi zaražene šistozomom; često zahvata samo urinarni trakt. Rasprostranjena je širom Afri-ke, a najviše je ima u Egiptu. Nalaz jajašaca u…

Opširnije

ŠIRINA VIDNOG POLJA

ŠIRINA VIDNOG POLJA (engl. width of a visual field), ograničenost projekcije optičkog dela retine u prostoru. Monokularno vidno polje je limitirano anatomskim preprekama (nos, gornji orbitalni luk), tako da u…

Opširnije

ŠIGELOZA

ŠIGELOZA (engl. shigellosis), bacilarna di-zenterija je dijarealno oboljenje debelog creva. Završni deo tankog creva može biti zahvaćen kod težih infekcija. Uzročnici su bakterije roda šigela: Sh. sonnei, SH. flexner, Sh.…

Opširnije

ŠAV DUVANKESE

ŠAV DUVANKESE (engl. purse-string suture), kontinuirani šav postavljen u krug radi inverzije ili zatvaranja. Najpoznatija primena: kod operacije upaljenog crvuljka. Kasnije moguća radiografska slika pseudotumora cekuma.

Opširnije

ŠAPAT

ŠAPAT (engl. whisper), artikulacija slabog, mekog i piskavog zvuka koji nastaje prolaskom vazduha kroz mali trouglast otvor nastao približavanjem glasnih žica koje ne osciluju.

Opširnije

ŠANCOVA KRAGNA

ŠANCOVA KRAGNA (engl. orthopaedic collar), ortopedski aparat koji može biti naprav-ljen od gipsa ili plastike i koji služi za stabilizovanje regije vrata kod suspektnih ili doka-zanih preloma ili iščašenja vratnih…

Opširnije

SYCOSIS BARBAE

SYCOSIS BARBAE (engl. syscosis barbae), duboki folikulitis sa perifolikularnom upalom na obrasloj koži brade. Bolest je najčešće hroničnog toka. Izazvana je gljivicama ili bakterijama.

Opširnije

„SWAN NECK“ DEFORMACIJA

„SWAN NECK“ DEFORMACIJA (engl. swan-neck deformity), deformacija prstiju ša-ka koja se javlja kao posledica oštećenja zglobova, ligamenata i tetiva u toku reumatoidnog artritisa. Karakterišu je hiperekstenzija u proksimalnom interfalangealnom zglobu…

Opširnije

SWAN-GANZ KATETER

SWAN-GANZ KATETER (engl. Swan-Ganz katheter), tanak, vrlo fleksibilan kateter koji na vrhu ima balon koji se može naduvati. Služi za merenje pritiska u plućnoj arteriji. U plućnu arteriju se uvodi…

Opširnije

SVINJETINA

SVINJETINA (engl. pork meal), meso svinje koje se koristi u ishrani ljudi. Sadrži između 20 i 70 % vode; belančevina od 7 do 20 %, koje su biološki vredne. Sadržaj…

Opširnije

SVETSKA ZDRAVSTVENA ORGANIZA-CIJA

SVETSKA ZDRAVSTVENA ORGANIZA-CIJA (engl. World Health Organisation ), organizacija Ujedinjenih nacija. Osnovana je donošenjem Ustava Svetske zdravstvene organizacije 7. aprila 1948. god. (7. april – – Međunarodni dan zdravlja) i…

Opširnije

SVESNOST SVOGA TELA

SVESNOST SVOGA TELA (engl. body consciousness), u psihološkom smislu, saznanje koje posedujemo o nama samima, odnosno o našoj telesnoj shemi i fizičkim karakteristikama.

Opširnije

SVESNOST

SVESNOST (engl. consciousness), intelektualno, intuitivno i emociono saznanje o nama i o svetu oko nas svakog trenutka, u kome va-ljano sintetišemo zbir individualnih iskustava. Budnost predstavlja preduslov jasne svesti, (ispravnog…

Opširnije

SVEDBERGOVA FLOTACIONA JEDINICA

SVEDBERGOVA FLOTACIONA JEDINICA (engl. Svedberg flotation unit), jedinica koja je po veličini jednaka svedbergu, ali je suprotnog znaka; pomoću nje se meri brzina kojom se supstanca penje (flotaciona brzina), pre…

Opširnije

SVEDBERG

SVEDBERG (S) , ŠTheodor Svedberg, švedski hemičar, 1884 – 1971, inovator ultracentrifuge, dobitnik Nobelove nagrade za hemiju 1926. god. za rad na disperznim sistemimaĆ, jedinica koja je jednaka 10-3 s,…

Opširnije

SUŽENJE ZGLOBNOG PROSTORA

SUŽENJE ZGLOBNOG PROSTORA (engl. joint space narrowing), suženje prostora koji se na radiografiji vidi između dva zglobna okrajka kostiju. Taj prostor ispunjava hrskavica koja prekriva zglobne okrajke i koja se…

Opširnije

SUŽENJE

SUŽENJE (engl. narrow part, coarctation, lat. isthmus), smanjenje prečnika lumena ili otvora koji nastaju usled strikture odnosno kontrakcije ili je posledica zapaljenskih procesa, degenerativnih procesa (arteroskleroza), na-kupljanja sekreta i dr.;…

Opširnije

SUZNI GAS, SUZAVAC

SUZNI GAS, SUZAVAC (engl. tear gas), bojni otrov iz grupe nadražljivaca (2-hlor-benzilidenmalononodinitril). Bezbojna ili svetložuta kristalna supstanca koja deluje na kožu izazivajući osećaj žarenja i svrab sluzokože očiju i nosa,…

Opširnije

SUZE

SUZE (engl. tears), sterilan, vodenast, providan produkt lakrimalnih žlezda. Sadrže natrijum- -hlorid, malo proteina i neke baktericidne enzime (lizozim). U budnom stanju produkuje se oko 0,5 g suza na dan.

Opširnije

SUVO OKO

SUVO OKO (engl. xerophtalmia, dry eye), smanjeno lučenje, ređe prestanak lučenja, suza. Javlja se u sklopu Sjögrenovog sindroma, u drugim sistemskim bolestima ili kao zasebna bolest.

Opširnije

SUVA USTA

SUVA USTA (engl. aptialism, xerostomia, dry mouth), kserostomija, javlja se kada privremeno prestane lučenje pljuvačke kao što je to usled uzbuđenja i straha. Sekrecija pljuvačke se znatno smanjuje i usled…

Opširnije

SUTURA

SUTURA (engl. sutura), 1. tip fibroznog spoja kostiju u kome su suprotne strane čvrsto sje-dinjene kao npr. u lobanji; 2. materijal upo-trebljen za zatvaranje hirurške ili traumatske rane prošivanjem; 3.…

Opširnije

SUSPENZORNI LIGAMENT

SUSPENZORNI LIGAMENT (engl. suspensorial ligament), ligamenum suspensorium ovarii (engl. ovarial suspensorial ligament), peritonealna veza koja se proteže od gornjeg pola jajnika i sadrži krvne sudove i nerve jaj-nika; ligamentum suspensorium…

Opširnije

SUSPENZIJA

SUSPENZIJA (engl. suspension), u hemiji, smeša čvrstih i tečnih čestica (disperzna faza) u tečnosti ili gasu (kontinualna faza) u kojoj su čestice agregati molekula dovoljno mali da se ne bi…

Opširnije

SURFAKTANT

SURFAKTANT (engl. surfactant), 1. tečni pokrivač epitelnog sloja alveola pluća koji se sastoji od dva sloja: na površini se nalazi tanak film fosfolipidne supstance, a ispod njega sloj mukopolisaharida. Suprotstavlja…

Opširnije

SURAMIN

SURAMIN (engl. suramin), lek izbora u terapiji hemolimfatičkog stadijuma afričke tripanozomijaze zvane Tripanosoma brucei gambiense i Tripanosoma brucei rhodesiense, i alternativni lek za iskorenjivanje odraslih parazita Onchocerca volvulus. Neželjeni efekti…

Opširnije