Neplodnost (infertilitet)

Infertilitet (neplodnost) je poslednjih nekoliko decenija postao globalni problem, jer prevalenca (procenat parova sa problemom infertiliteta u ukupnoj populaciji) i incidenca (broj novih parova sa problemom infertiliteta na godišnjem nivou) infertiliteta rastu svake godine, kako u razvijenim zemljama, tako i u zemljama u razvoju u mnogo većem procentu. Razlog za to je u najvećoj meri manja dostupnost medicinskih tretmana u zemljama u razvoju.

Prema definiciji SZO, klinički infertilitet se definiše kao nemogućnost ostvarivanja kliničke trudnoće nakon 12 meseci regularnih, nezaštićenih seksualnih odnosa ukoliko žena ima manje od 35 godina. Ukoliko žena ima preko 35 godina, dijagnoza infertiliteta se postavlja nakon 6 meseci regularnih, nezaštićenih seksualnih odnosa.

Problemi i uzroci infertiliteta su brojni: medicinski, emocionalni, socijalni, psihički, etički, finansijski 

• Medicinski: kod žena ovarijalna disfunkcija, tuboperitonealni i uterini poremećaji, patologija cerviksa, imunološki poremećaji; kod muškaraca poremećaji u produkciji i kvalitetu sperme, anatomske anomalije, hormonski poremećaji.
• Emocionalni i psihološki: suočavanje sa problemom infertiliteta dovodi do emocionalnih izazova parove koji prolaze procedure ispitivanja i pripreme za in vitro fertilizaciju
• Socijalni: deca i reprodukcija su socijalni imperativ u mnogim zemljama
• Etički: u nekim zemljama crkva se protivi metodama BMPO
• Finansijski: nemogućnost para da sebi priušti postupak BMPO ukoliko država ne refundira troškove postupka i/ili terapije.

Problem infertiliteta u svetu raste, a jedan od osnovnih problema je i nedovoljna svest o postojanju problema i mogućim intervencijama. Statistički podaci pokazuju da skoro polovina parova sa problemom infertiliteta nikada ne potraži pomoć stručnjaka, tako da su kampanje za podizanje svesti stanovništva i refundacija troškova postupaka BMPO osnovni koraci svake države koja vodi računa o natalitetu, brine o reproduktivnom zdravlju populacije i ulaže u budućnost nacije. 

Prva beba u svetu rođena metodom biomedicinski potpomognute oplodnje je Luiz Braun, rođena 1978. godine uz pomoć embriologa Roberta Edvardsa i ginekologa Patrika Steptoa.

Robert Edvards je 2010. za svoj doprinos u domenu in vitro fertilizacije dobio Nobelovu nagradu.

Od rodjenja prve bebe metodom biomedicinski potpomognute oplodnje prošlo je skoro 43 godine i u svetu je rođeno više od 8 miliona dece zahvaljujući ovoj metodi.

U Srbiji, Republički fond za zdravstveno osiguranje (RFZO) od 2006. godine finansira Nacionalni program lečenja neplodnosti postupcima BMPO, prema indikacijama koje je propisala Republička stručna komisija Ministarstva zdravlja Republike Srbije.

U našoj državi vantelesna oplodnja o trošku Republičkog fonda za zdravstveno osiguranje se obavlja u šest državnih i 11 privatnih ustanova. Izmenom pravilnika koji reguliše ovu proceduru, 2020. godine je omogućeno da se prijave žene do 43 godine starosti za neograničen broj postupaka za prvo dete godina i tri postupka vraćanja odmrznutih embriona (FET), RFZO finansira još dva pokušaja BMPO za drugo dete ukoliko je prvo dobijeno postupkom BMPO i jedan postupak vraćanja odmrznutih embriona (FET).

Izvor: www.fertility.com